
Nie płać za energię bierną
Obecnie najbardziej popularnymi urządzeniami do kompensacji mocy biernej są kompensatory typu ASVG lub SVG. W tym artykule przedstawimy kilka ważnych informacji na temat kompensatorów SVG. Artykuł nie ma na celu reklamowania jakiegokolwiek produktu. Jest to zbór odpowiedzi na częste pytania naszych klientów.
Przed napisaniem tego tekstu sprawdziliśmy dokładnie ile typów kompensatorów SVG/ASVG sprawdziliśmy/zainstalowaliśmy. Dane są następujące:
Przetestowaliśmy kilkanaście typów (producentów) kompensatorów mocy biernej Z czego większość zainstalowaliśmy u naszych klientów, kilka testowaliśmy tylko "u siebie".
Obecnie w naszych realizacjach, z różnych względów, stosujemy rozwiązania 4-5 producentów.
Dynamiczne kompensatory mocy biernej SVG są urządzeniami elektroenergetycznymi zbudowanymi na bazie tranzystorów. Kompensują moc bierną o charakterze indukcyjnym i pojemnościowym. Kompensacja jest bezstopniowa, płynna i niezależna dla każdej fazy. Np. kompensator o mocy 15kVar może skompensować do 5kVAr mocy biernej indukcyjnej lub pojemnościowej w każdej fazie. Czasy reakcji kompensatorów SVG są bardzo niskie (od kilkunastu ms).
Z pomiaru mocy biernej. Prosta odpowiedź a zarazem miejsce gdzie instalatorzy popełniają najwięcej błędów. Aby kompensator działał poprawnie nie wystarczy podłączyć go do zasilania. Należy jeszcze prawidłowo wykonać układ pomiarowy. Układ pomiarowy wykonuje się w instalacji elektrycznej montując przekładniki prądowe "na zasilaniu" kompensowanego obiektu. Błąd w podłączeniu układu pomiarowego będzie skutkował nieprawidłową pracą kompensatora, a w konsekwencji spowoduje to najprawdopodobniej jeszcze większe opłaty za energię bierną.
Kompensator mocy biernej instalujemy jak najbliżej miejsca zainstalowania przekładników prądowych. Zazwyczaj jest to główna rozdzielnia elektryczna w obiekcie. Kompensator musi mierzyć "to samo" co licznik rozliczeniowy. Bardzo istotny jest prawidłowy dobór przekładników prądowych (klasa dokładności, moc) i obwodów pomiarowych. Ma to wpływ na sumaryczny błąd pomiarowy.

Przykładowe miejsce montażu kompensatora małej mocy (10kVar)
Można a niekiedy trzeba. Zazwyczaj w dodatkowej obudowie z układem wentylacji oraz ogrzewania. Są też kompensatory o stopniu IP, który pozwala na ich montaż na zewnątrz bez dodatkowej obudowy.

Kompensator 100kVar w obudowie zewnętrznej.
Większość kompensatorów posiada mechaniczny układ wentylacji (wentylatory). Ich głośność zależy przede wszystkim od mocy ale także od rozwiązań producenta. Jeżeli instalujemy kompensator o mocy powyżej 20kVar hałas jaki generuje jest już znaczący i należy uwzględnić jego wpływ na otoczenie. W szczególności jeżeli montaż planowany jest w przestrzeni otwartej (np. korytarz). Są dostępne w ofertach producentów kompensatory małej mocy z chłodzeniem pasywnym (radiatory).
Oczywiście, jak każde urządzenie pobiera energię czynną. Jej ilość zależy od typu i producenta. Zazwyczaj podawana jest w przeliczeniu na 1 kVar generowanej mocy biernej. Są to jednak koszty kilkadziesiąt razy niższe od zysków z jego instalacji.
Każdy ze znanych nam kompensatorów SVG może pracować w instalacji, do której jest podłączona instalacja wytwarzania energii. Oczywiście nie każdy typ kompensatora jest tak samo skuteczny.
Oczywiście zależy to od typu kompensatora. Większość filtruje harmoniczne (w różnym zakresie - rząd harmonicznych). Należy jednak pamiętać, że aby kompensator mógł filtrować harmoniczne musi posiadać zapas mocy (nie ma takiej możliwości aby tę samą moc przeznaczył w tym samym momencie na kompensację i filtrację). Zalecamy do tego zagadnienia podchodzić z rozwagą tzn. jeżeli w obiekcie nie ma problemów z harmonicznymi to nie koniecznie jest sens aktywować taką funkcję. Druga sprawa to faktyczna skuteczność filtracji harmonicznych jest raczej niska w porównaniu z filtrami.
Tak, ale zalecamy przewymiarować kompensator na etapie inwestycji (rozsądnie - hałas), jeżeli planowane jest zwiększenie poboru mocy. Łączenie kompensatorów małej mocy jest nieekonomiczne.

Układ kompensacji mocy biernej 200kVar (2x100kVar)
Niestety w większości przypadków nie. Naprawa wiąże się z demontażem urządzenia i wysłaniem do naprawy do producenta. Drobne naprawy (np. wymiana wentylatorów) jest zazwyczaj możliwa. Oczywiście zależy to od przyjętych przez producenta rozwiązań technicznych.
Przegląd kompensatora SVG polega zazwyczaj na czyszczeniu otworów wentylacyjnych, sprawdzeniu poprawności działania poprzez porównanie wskazań z analizatorem, sprawdzeniu historii zdarzeń, oględzinach i pomiarze instalcji. Przegląd oczywiście powinien być wykonany przez uprawnioną osobę, według wytycznych producenta.